Layout (Yerleşim)
Kavramı ve Layout Modunda Çalışma
Ne?
Veritabanınıza girmiş olduğunuz bilgilerin yalnızca
bir kısmını veya tümünü değişik formatlarda görmeniz
gerekebilir ki gerekecektir de... Bunun için FileMaker'da
layout kavramını iyi öğrenmelisiniz!
Yukarıda da bahsettiğimiz gibi oluşturacağımız yeni
layoutlar ile sadece görmek istediğimiz bilgileri,
görmek istediğimiz formatta görüntüleyebiliriz. Örneğin
ürünler veritabanımızdaki oluşturacağımız layoutunda
sadece ürün adı, grubu, birimi ve fiyatı alanlarını
görmemiz gerektiğini düşünelim. Bunun için hazırlayacağımız
layout liste formunda olmalı ve ilgisiz alanarın
gözükmemesi gerekmektedir.
Nasıl?
Artık layout'un ne demek olduğu konusunda bir fikriniz vardır. Gerekliliği
konusunda da aynı fikirde olduğumuzu düşünüyorum. Sizi daha fazla betkletmeden "Peki
ama bu layout nasıl yapılır" sorusuna geliyorum. FileMaker'da
yeni layout yapmanın iki yolu vardır. Birincisi sihirbazı kullanarak
yapmak, değeri boş bir layout oluşturup nesneleri kendiniz ekleyerek
yapmak.
Sihirbaz kullanarak en sık kullanılan
layout türlerini -liste, rapor, form, etiket, zarf,
tablo-bir kaç tıklama ile kolayca yapabilirsiniz. Bu
tip layoutları oluşturmak için sihirbaz adımlardan
kısaca bahsedelim.
Layout modunda iken layouts menüsünden New Layout/Report
seçeneğini seçmeniz sihirbazı başlatacaktır.
| Sihirbaz
Adımı |
Kullanılan
Layout Türleri |
Açıklama |
| Specify Fields |
Standart Form
Columnar List/Report
Table View |
Bu bölüm tüm layout türlerinde
vardır. Layout'ta kullanmanız gereken alanları
bu bölümden seçebilirsiniz. |
| Choose report
layout |
Columnar List/Report |
Liste yada rapor hazırlayacağınızı
bu adımda FileMaker'a belirtirsiniz. Bu arada liste
ile rapor arasındaki farkını ise şöyle açılayabiliriz.
Liste kayıtların tümünü alt alta görmek için tercih
edilen bir türdür, rapor ise buna ek olarak ara
toplam, genel toplam gibi bilgilerin de gözükmesi
için tercih edilen bir türdür.
Liste seçeneği seçildiğinde aktif hale geçen onay kutusu ise alanların (alanların
çok olması halinde) sayfayı taşmasını önlemek amacıyla sayfaya sığımayan alanların
ikinci sıraya geçmesi için kullanılır.
Rapor seçeneğinin aktifleştirdiği onay kutuları ise ara toplam (subtotal) ve
genel toplam (grand total) alanlarını layouta eklemesi için kullanılır. |
| Sort orders |
Columnar List/Report |
Bu bölümde kayıtların nasıl
sıralanacağını belirtebilirsiniz. |
| Header and Footer
Information |
Columnar List/Report |
Sayfaya eklemek istediğiniz
alt ve üst bilgi(leri) bu bölümden ayarlayabilirsiniz. |
| Create a script
for this report |
Columnar List/Report |
Rapor türünde layout hazırlarken
karşılaşacağınız bu adım,kayıtları sıraladıktan
sonra (bunun için önceki adımlarda gerekli ayarlamalar
yapılmışsa) sizi yeni oluşturduğunuz rapora götürüp,
preview moduna geçecek bir scripti otomatik olarak
oluşturur. (script konusunu ilerki derslerimizde
daha ayrıntılı olarak işleyeceğiz) |
| Label Properties |
Lables
Envolopes |
Etiket basmak için oluşturacağınız
laoyutta kullanacağınız etiketin boyutlarını belirlediğiniz
adımdır. |
| Specify label/envolope
contents |
Lables
Envolopes |
Bu bölümde etiketinizde veya
zarfınızda hangi bilgilerin gözükeceğini belirleyebilirsiniz.
Bu bölümde seçtiğiniz alanlar Specify fields bölümüden
farklı olarak layout'ta alan olarak değil <<alanadı>> şeklinde
metinin içine gömülmüş olarak ayarlanır. Bu özellik
sayesinde etiketin üzerindeki sayın Ahmet ve bey
kelimlerinin ("Sayın <<isim>> bey" şeklinde tanımlanır)
arasındaki uzun boşluğu tek bir boşluk halinde
görüntüleyip basabilmenizi sağlar. |
| Sellect a Theme |
Standart Form
Columnar List/Report
Table View |
İşin görünüş kısmını belirleyen
bu bölümden hazır şablonları layoutunuzun arayüzü
olarak belirleyebilirsiniz. |
| You are finished |
Columnar List/Report
Table View
Lables
Envolopes |
Çoğu layout
türünün son adımı olan bu bölüm, yeni oluşturduğunuz
layout'un tamamlandıktan sonra preview modunda
mı, browse modunda mı yoksa layout modunda mı gözükeceğinin
seçiminin yapıldığı yerdir. Bu seçiminiz layout'un
türünü etkilemez. Sadece o an geçmesi gereken modu
belirlemenize yardımcı olur. |
Bölümleri
Neler ?
Layoutlar partition (bölüm) adı verilen
segmentlerden oluşur. Her partition'ın kullanım
amacına göre barındırdığı alanlar, nesneler farklı
olmalıdır.
Layoutların en sık kullanılan
header (başlık), footer (altlık) ve body (gövde)
olmak üzere üç partition'ı vardır. Bu bölümler
isimlerinden de anlaşılacağı gibi sayfa üstbilgi,
sayfanın asıl bölümü ve sayfa altbilgisi bölümleridir.
Liste, tablo, zarf ve etiket layoutlarında body
kısmı tekrar ederek diğer kayıtların bilgileri
gözükür.
Title heder ve title foter
bölümlerine yerleştirilen nesneler ise sadece
ilk ve son sayfanın alt ve üst bilgisidir.
Leading ve Trailing Grand
summary partition'larındaki bilgiler, tekrarlanan
body bölümünün üsüntünde (leading) ve altında
(trailing) görüntülenir.
|
 |
Subsummary
when the sorted by partition'ı ise belirlenen sıralama
sağlandığı taktirde preview modunda kayıtları belirlenmiş
sırlamaya göre ayrılmış olarak gösterir. Bu bölümü
kullanrak sözlük veritabanızdan kelimelerin harf harf
ayrıldığı bir layout hazılayabilirsiniz.
Ürünleri
Gruplama örneği
Bu dersimizde de sub summary bölümünü daha iyi anlayabilmek için, ürünler dosyamızdaki
ürünlerin, ürün gruplarına göre ayrılmış durumdaki bir raporunu hazırlayacağız.
Önceki derslerde hazılamış olduğumuz ürün veritabanının son halini buraya
tıklayarak indirebilirsiniz.
Ürünler veritabanında layout moduna
geçip layouts mensünden New Layout/Report'u seçin.
Bu örneğimizde layoutumuzu sihirbazı kullanmadan hazılayacağımız
için Blank Layout'u seçip Son'a tıklayın.
Karşınıza heder, footer ve body'den oluşan boş bir layout açıldı.
Sol taraftaki araç çubuğundan part'ı
tut sürükle bırak metodu ile body bölümünün üzerinde
herhangi bir yere bırakın. Açılan pencereden sub summary
when the sorted by radyo düğmesini seçili hale getirin.
Sol üst köşedeki pencereden ürün grubu alanını seçip
OK düğmesine tıklayın.
Şimdi gerekli partition'ların tümü
hazır alanlarımızı artık yerleştirebiliriz. Sub summary
when the sorted by bölümüne ürün grubu alanını yerleştirin
(araç çubuğundan filed'ı tut sürükle bırak metodu ile
gerekli bölüme taşıyın ve açılan pencereden alanı seçin).
Aynı yöntemle body kısmına Ürün
kodu, ürün adı, birimi ve fiyatı alalarını
ekleyin.
Layout'ta şimdilik işimiz bitti.
Preview moduna geçip ürünleri, ürün grubu alanına göre
sıraladığınızda ürünleriniz grup grup ayrılmış bir
biçimde listelendiğini göreceksiniz.
Şimdi ise layouta geri dönüp alt
bilgi üst bilgi ekleyebilir şekillerde kendi zevkinize
göre ayarlamalar yapabilirsiniz.


|
|
Layout bölümünün solundaki
araç çubuğu ile herhangi bir grafik programındaki
gibi nesneler oluşturabilir, taşıyabilir, statik
metin ekleyebilirsiniz.
Layoutları
daha etkin kullanabilmek için Tipatip'in
layout kategorisindeki püfleri inceleyebilirsiniz. |
|